Wyścig Pokoju: kolarskie święto PRL, które co maj łączyło cały kraj

Czym był Wyścig Pokoju?

Wyścig Pokoju był wieloetapowym wyścigiem kolarskim dla amatorów. Pierwszy raz odbył się w 1948 roku, na trasie między Warszawą a Pragą. Organizowały go dwie gazety partyjne: polska „Trybuna Ludu” i czechosłowackie „Rudé právo”.

W 1952 roku do wyścigu dołączył Berlin i wschodnioniemiecka gazeta „Neues Deutschland”. Od tej pory trasa prowadziła przez trzy stolice: Warszawę, Berlin i Pragę. Co roku zmieniała się kolejność miast, więc wyścig raz zaczynał się w Polsce, a raz kończył.

Wyścig odbywał się w maju i trwał około dwóch tygodni. W latach 50., 60. i 70. był jednym z największych wydarzeń sportowych w Polsce. Kibice stali wzdłuż szos w miastach i na wsiach.

Skąd gołąbek na plakatach Wyścigu Pokoju?

Znakiem wyścigu był biały gołąbek pokoju. Narysował go Pablo Picasso. Gołąbek był na plakatach wyścigu i na wielu pamiątkach z nim związanych.

Nazwa wyścigu i gołąbek miały mówić, że kraje tej części Europy po wojnie łączy sport i przyjaźń. Wyścig był też ważnym wydarzeniem politycznym tamtych czasów.

Kto wygrywał Wyścig Pokoju w latach 50.?

W pierwszych latach wygrywali kolarze z różnych krajów, także z Zachodu. W 1951 roku zwyciężył Duńczyk Kaj Allan Olsen. W 1952 roku, na pierwszej trasie Warszawa–Berlin–Praga, wygrał Brytyjczyk Ian Steel.

W 1955 roku pierwszy raz wygrał kolarz z NRD, Gustav-Adolf Schur. Zwyciężył drugi raz w 1959 roku. W NRD był bardzo popularny.

W 1956 roku Stanisław Królak jako pierwszy Polak w historii wygrał Wyścig Pokoju. Było to wielkie święto dla polskich kibiców, bo na zwycięstwo Polaka czekano kilka lat.

Szurkowski, Szozda i Piasecki: polscy mistrzowie szos

W latach 70. polscy kolarze byli w czołówce świata. Najsłynniejszy był Ryszard Szurkowski. Wygrał Wyścig Pokoju cztery razy: w 1970, 1971, 1973 i 1975 roku. W 1973 roku został też amatorskim mistrzem świata w wyścigu ze startu wspólnego.

W 1974 roku Wyścig Pokoju wygrał Stanisław Szozda. Razem z Szurkowskim jeździł w polskiej drużynie, która w latach 70. zdobywała medale mistrzostw świata i igrzysk olimpijskich.

W latach 80. polskich zwycięstw było mniej. W 1985 roku wyścig wygrał Lech Piasecki. W tym samym roku został amatorskim mistrzem świata ze startu wspólnego. Wkrótce potem przeszedł do kolarstwa zawodowego, jako jeden z pierwszych Polaków.

Relacje z helikoptera i start w Kijowie w 1986 roku

Wyścigu Pokoju słuchało się w radiu, a później oglądało w telewizji. Relacje radiowe prowadził między innymi Bogdan Tuszyński. Nadawał z helikoptera, który leciał nad kolarzami, i tak zaczynał swoje relacje. Dzięki temu słuchacze wiedzieli na bieżąco, kto ucieka i kto zostaje z tyłu.

W 1986 roku wyścig wystartował w Kijowie, zaledwie kilkanaście dni po awarii elektrowni w Czarnobylu. Wyścigu nie odwołano. Ten wyścig wygrał kolarz z NRD, Olaf Ludwig.

Po 1989 roku wyścig stracił dawne znaczenie i coraz mniej osób go śledziło. Ostatni raz odbył się w 2006 roku. Dla wielu ludzi w Polsce maj w czasach PRL kojarzy się jednak właśnie z Wyścigiem Pokoju.