Gwiezdne wojny w Polsce: od filmu z 1977 roku do „Zemsty Sithów”

Czym były „Gwiezdne wojny” z 1977 roku?

„Gwiezdne wojny” to film science fiction, który napisał i wyreżyserował George Lucas. W Stanach Zjednoczonych wszedł do kin w maju 1977 roku i szybko stał się jednym z największych przebojów w historii kina.

Film opowiada o młodym Luke'u Skywalkerze, który wyrusza z pustynnej planety, aby pomóc w walce z Imperium. Spotyka starego rycerza Jedi Obi-Wana Kenobiego, przemytnika Hana Solo i księżniczkę Leię. Głównym przeciwnikiem jest Darth Vader w czarnej zbroi i hełmie.

Luke'a zagrał Mark Hamill, Hana Solo Harrison Ford, a księżniczkę Leię Carrie Fisher. Obi-Wana Kenobiego zagrał Alec Guinness. Muzykę napisał John Williams i jego temat przewodni do dziś rozpoznaje niemal każdy. Film zdobył sześć Oscarów, między innymi za muzykę i scenografię.

Jak Polacy oglądali „Gwiezdne wojny” w PRL?

Do polskich kin film trafił w 1979 roku, prawie dwa lata po premierze w Stanach Zjednoczonych, jak większość zachodnich przebojów tamtych lat. Dla widzów w PRL był czymś zupełnie nowym: statki kosmiczne, roboty i walki na miecze świetlne wyglądały jak z innego świata.

Najbardziej lubiane postacie to dwa roboty, złoty C-3PO i mały R2-D2, oraz włochaty Chewbacca.

Zabawek i gadżetów z filmu w polskich sklepach prawie nie było, a figurki przywożone z Zachodu były wielkim skarbem.

Co było dalej: „Imperium kontratakuje” i „Powrót Jedi”

Pierwszy film doczekał się dwóch dalszych części. „Imperium kontratakuje” weszło do kin w 1980 roku, a „Powrót Jedi” w 1983 roku. W nich widzowie dowiedzieli się, że Darth Vader jest ojcem Luke'a. Już w 1981 roku pierwszy film dostał podtytuł „Nowa nadzieja”, bo okazało się, że jest czwartą częścią dłuższej opowieści.

Po „Powrocie Jedi” seria na długo zniknęła z kin. Na kolejny film fani czekali 16 lat.

„Mroczne widmo” i „Atak klonów”: powrót po latach

W 1999 roku do kin weszło „Mroczne widmo”. George Lucas cofnął się w nim do czasów sprzed pierwszego filmu i pokazał dzieciństwo Anakina Skywalkera, czyli przyszłego Dartha Vadera. Małego Anakina zagrał Jake Lloyd, młodego Obi-Wana Kenobiego Ewan McGregor, a jego mistrza Qui-Gona Jinna Liam Neeson. Natalie Portman zagrała królową Padmé Amidalę.

Na „Mroczne widmo” do kin poszli ci, którzy pamiętali pierwsze części, i ich dzieci. Film zarobił bardzo dużo, ale wielu fanów krytykowało go, zwłaszcza za postać niezdarnego Jar Jar Binksa.

W 2002 roku przyszedł „Atak klonów”. Dorosłego już Anakina zagrał w nim Hayden Christensen. Film opowiada o jego miłości do Padmé i o początku wielkiej wojny w galaktyce. Był to jeden z pierwszych wielkich filmów nakręconych w całości kamerami cyfrowymi.

„Zemsta Sithów”: jak Anakin został Darthem Vaderem

Trzecia z nowych części, „Zemsta Sithów”, weszła do kin w 2005 roku. Pokazuje, jak Anakin Skywalker przechodzi na ciemną stronę Mocy i staje się Darthem Vaderem. Kończy się tam, gdzie zaczyna się historia z 1977 roku.

Film zamknął opowieść, którą George Lucas snuł prawie 30 lat. Dla wielu rodzin w Polsce „Gwiezdne wojny” stały się wspólnym tematem kilku pokoleń: rodzice pamiętali kino z lat 70. i 80., a dzieci i wnuki poznały serię dzięki nowym częściom.